Συγγραφείς αυτού του ιστολογίου είναι ο καθένας από μας, που έχει να πει, να παρατηρήσει και να σχολιάσει κάτι για τα θέματα της ΠΑΙΔΕΙΑΣ.
Ενυπόγραφα θέματα για ανάρτηση γίνονται απλά με ηλεκτρικό μήνυμα στη διεύθυνση:kapistri@gmail.com και δημοσιεύονται χωρίς λογοκρισία. Τα σχόλια είναι ελεύθερα για τον καθένα, ακόμα και ανώνυμα!

Παρασκευή, 26 Μαρτίου 2010

ΗΘΗ ΚΙ ΕΘΙΜΑ ΤΟΥ ΛΑΖΑΡΟΥ

 Γράφει ο αναγνώστης μας Ξενοφών ΔΡΟΣΟΣ 
από τα Γιάννενα


Οι Έλληνες ήταν αυτοί, που πρωτοασπάσθηκαν  τον χριστιανισμό. Ένας λαός "εθνικός", όπως αποκαλούσαν τους πολυθεϊστές  εκείνη την εποχή. Μέσα από την φιλοσοφική θεώρηση  του χριστιανισμού  με την φαντασία τους  έφτιαξαν δεκεντασύλλαβους στίχους, για να δώσουν μια άλλη έμφαση στα μεγάλα γεγονότα, που διαδραματίσθηκαν  στην Ιουδαία ,όπου δίδαξε ο Χριστός την νεα θρησκεία , που ονομάσθηκε "ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ" .  από τα κείμενα των ευαγγελιστών  για τη ζωή και το έργο του  μέχρι και την σταυρική θυσία ενός ανθρώπου . Η θεωρία του έγινε το εργαλείο για μια κοινωνική ειρηνική επανάσταση   για τους καταπιεσμένους λαούς  περισσότερο δε των δούλων  που αντιμετωπίζονταν  ως ευτελή πράγματα τα RES κατα τους Ρωμαίους. Οι νόμοι LEX AELIA SENTIA και LEX FUCIA  CANIA περιόριζαν τις δυνατότητες απελευθερωσης των. Έπρεπε να αποφασίσει η Σύγκλητος για να απελευθερωθούν.  Παρά την  καταπίεση που δεχόταν η Εβραϊκή νομενκλατούρα των Εβραίων συμμάχησε με τους  Ρωμαίους στο όνομα της,  να φανερώσει το Χριστό  διότι πίστεψε πως ήθελε να γίνει αυτός ο αυτοκράτορας. Ενα άτομο που δίδαξε την ισότητα  και εξίσωνε τον άνδρα με τη γυναίκα.. Έτσι ο Ελληνικός λαός με τη σοφία του δημιούργησε τους λαϊκούς θρήνους. Όμως και άλλα τραγούδια τα ταύτησε  με την ίδια του τη ζωή, που διαφαίνεται η κοινωνική διαστρωμάτωση της αγροτικής κοινωνίας  ο τρόπος μόρφωσης και διαπαιδαγώγησης των παιδιών .
Τα τραγούδια δεν συνοδεύονται από τα λαϊκά όργανα μιάς δημοτικής ζυγιάς  αλλά απο  τέσσερα κουδούνια (μπιμπικες) η Κυπριά τοποθετημάνα πάνω στη σανίδα  με κεντημένο το σύμβουλο του σταυρού γύρω από αυτή δάφνες.


Η προετοιμασία άρχιζε αμέσως μετά τις απόκριες. Η κομπανία αποτελείτο κυρίως από αγόρια, ακόμη δε και από ηλικιωμένους. Στα χωριά  τα παιδιά γυρίζαν τα σπίτια του χωριού  την παραμονή του Λαζάρου την Παρασκευή. Το Σάββατο ανήμερα του Λαζάρου  οι κομπανίες κατέβαιναν στην πόλη  αφού ξεκινούσαν πολύ πρωϊ από τα χωριά. όσοιθ δε είχαν συγγενείς που μέναν στην πόλη  πήγαιναν από το απόγευμα της Παρασκευής για να σηκωθούν νωρίς  το Σάββατο.  
Τα τραγούδια του Λαζάρου ανφέρονται κυρίως  στο θείο Πάθος και την νεκρανάσταση του Λαζάρου, καθώς και σε άλλα τραγούδια που αναφέρονται  στον κοινωνικό βίο .  Είτε αυτά αναφέρονται σε πρόσωπα της δημόσιας ζωής είτε απευθύνονται  στα μκέλη της οικογένειας.  όπως τον Αφέντη (πατέρα) την κόρη , το γιό. το μικρούτσικο(μωρό), τον ξενιτεμένο ,  τυον παπά , τον μαθητή με το δάσκαλο, τον στρατιώτη , οι στίχοι του τραγουδιού είχαν ζευγαρωτή ομιοκαταληξία  εκτός από τον πρώτο στίχο.
 Σε όλη την Ελλάδα  κοινό τραγούδι είναι  αυτό που αναφέρεται στο θείο Πάθος  και την σταυρική θυσία του Χριστού.

Σήμερα μαύρος ουρανός ,σήμερα μαύρη μέρα
Σήμρα όλοι θλίβονται και τα βουνά λιπούνται..... κλπ>>

Είναι ένα από τα καλλίτερα και ωραιότερα  μοιρολόγια  που δημιούργησε ο Ελληνικός λαός με δις διαφορες παραλαγές  στον τρόιπο ερμηνίας του.
Από ρεπερτόριο των τραγουδιών του Λαζάρου δεν έλειψε και ο σκοπτικός χαρακτήρας  κυρίως όταν πήγαιναν σε κάποιο  και η νοικοκυρά δεν έδινε τίποτε  στα λαζαρούδια  φεύγοντας έλεγαν το εξής χαρακκτηριστικό  τραγούδι.

Τσουκνίδα μακροκλώναρη .κι ασφακοστιντζιίάρα
που δεν μας δίνεις ένα αυγό  μουρή παλιοτσιρλιάρα
με τόνα  χέρ'  ζ'μώνς ψωμί  με τ' άλλο ξύσ' το κώλο.
Απλώνεις τόνα δάχτυλο  και πιάνεις δέκα ψείρες
απλώνεις και τα πέντε και πιάνεις δεκαπέντε.
 
Τα τραγούδια του Λαζάρου πάντα τελείωναν με την ευχή  στο νοικοκύρη λέγοντας τα εξής:

Σε τούτο  σπίτι που τραγουδίσαμε
πέτρα να μή ραγίσει
κι ο νοικοκύρης του σπιτιού  χρόνια πολλά να ζήσει
Να ζήσει χρόνους εκατό  και να τους απεράσει
κι από τους εκατό και μπρός  ν΄ασπρίσει να γεράσει
χρόνια πολλά και του χρόνου  να είμαστε καλά.

Το Σάββατο του Λαζάρου  επικρατει το έθιμο  τη δάφνη (βάγια) να την πηγαίνουν στην εκκλησία οι γαμπροί , που είχαν παντρευτεί και δεν είχαν κλείσει ένα χρόνο παντρεμένοι από το προηγούμενο Πάσχα. Αν δεν πήγαιναν την πλήρωναν  σ΄αυτόν που θα πήγαινε για την κοπή και μεταφοράτης. στό τέλος της θείας λειτουργίας  των Βαϊων . οι εφοροεπίτροποι της εκκλησίας μοίραζαν τη βάγια  (Δάφνες). Οι μεγαλύτεροι  χτυπούσαν τις νύφες  για να προκόψουν στην καινούρια ζωή . Αν η νύφη δεν έκλεινε την χρονιά παντρεμένη , ο νουνός που την στεφάνωσε  των Βαϊων  της έστελνε  μία λαμπάδα  κι ένα ζευγάρι παπούτσια για το ΠΑΣΧΑ.
Από το KAPISTRI 

Δεν υπάρχουν σχόλια: