Συγγραφείς αυτού του ιστολογίου είναι ο καθένας από μας, που έχει να πει, να παρατηρήσει και να σχολιάσει κάτι για τα θέματα της ΠΑΙΔΕΙΑΣ.
Ενυπόγραφα θέματα για ανάρτηση γίνονται απλά με ηλεκτρικό μήνυμα στη διεύθυνση:kapistri@gmail.com και δημοσιεύονται χωρίς λογοκρισία. Τα σχόλια είναι ελεύθερα για τον καθένα, ακόμα και ανώνυμα!

Δευτέρα, 14 Ιουνίου 2010

Πώς η βία τραυματίζει τα παιδιά

Εξίσου επώδυνες συνέπειες είτε είναι μάρτυρες είτε θύματα κακοποίησης
Φωτογραφία
 Σημαντικά πορίσματα από εκπαιδευτικό πρό- γραμμα του Συνδέσμου για τη Βία στην Οικογένεια που πα-ρακολούθησαν γονείς και εκπαιδευτικοί
Ποιες είναι οι επιδράσεις της ενδοοικογενειακής βίας σε ένα παιδί; Ποιοι παρενοχλούν ή κακοποιούν τα παιδιά και ποια είναι τα σημάδια που δείχνουν πως ένα παιδί έχει υποστεί είτε παρενόχληση είτε κακοποίηση; Και το σημαντικότερο ίσως, ποιοι οι τρόποι προφύλαξης των παιδιών και τι μπορούν να κάνουν γονείς και εκπαιδευτικοί; Απαντήσεις σε όλα αυτά και πολλά άλλα ερωτήματα έδωσαν ειδικοί στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού προγράμματος «Γονείς και εκπαιδευτικοί ενάντια στη βία» που διοργάνωσε ο Σύνδεσμος για τη Βία στην Οικογένεια σε συνεργασία με τους εταίρους του, τον Κυπριακό Σύνδεσμο Οικογενειακού Προγραμματισμού και την Παγκύπρια Συνομοσπονδία Συνδέσμων Γονέων Δημοτικής Εκπαίδευσης.
Σύμφωνα με το λειτουργό Έρευνας και Ανάπτυξης του Συνδέσμου, Γιώργο Φιλίππου, το πρόγραμμα διεξήχθη στις επαρχίες Λευκωσίας, Λάρνακας, Αμμοχώστου, Λεμεσού και Πάφου μέσα σε μια περίοδο πέντε μηνών και προσέλκυσε περισσότερα από 480 άτομα.
Το έργο, όπως εξήγησε, είχε δύο κύριους στόχους: Την εκπαίδευση, ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των εκπαιδευτικών σε θέματα σχετικά με την ενδοοικογενειακή βία και την προστασία παιδιών και την ενημέρωση των γονέων σε θέματα σχετικά με την ενδοοικογενειακή βία, για τρόπους χειρισμού παιδιών που βρίσκονται σε κατάσταση θυμού, εκμάθηση δεξιοτήτων για επικοινωνία και διαπραγμάτευση με τα παιδιά.
Ταυτόχρονα όμως, τα άτομα που παρακολούθησαν τα σεμινάρια συμπλήρωσαν ερωτηματολόγιο που αξιολογούσε την προϋπάρχουσα γνώση και απόψεις τους σε θέματα ενδοοικογενειακής βίας. Μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος, συμπλήρωσαν ακόμη ένα ερωτηματολόγιο όπου αξιολόγησαν το ρόλο του Συνδέσμου ως διοργανωτή του προγράμματος.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η παρουσίαση της ψυχοθεραπεύτριας και μέλους του Συνδέσμου Σύλβης Μάντη με θέμα «Βία και παιδιά», η οποία αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στα εξής:
Οι επιδράσεις της ενδοοικογενειακής
βίας στα παιδιά: ?Για έναν παιδί είναι το ίδιο τραυματικό, είτε είναι μάρτυρας της κακοποίησης της μητέρας του από τον πατέρα του είτε είναι το ίδιο θύμα κακοποίησης.
?Πολλές έρευνες έχουν δείξει πως τα παιδιά που είναι μάρτυρες της βίας βιώνουν περισσότερα συναισθηματικά και γνωστικά προβλήματα, και έχουν περισσότερα προβλήματα συμπεριφοράς ?Έχουν αυξημένες πιθανότητες να παρουσιάσουν κατάθλιψη, στομαχόπονους, πονοκεφάλους, μαθησιακές δυσκολίες ή και να εγκαταλείψουν το σχολείο ?Επίσης, το παιχνίδι των παιδιών στο σχολείο ή στο πάρκο είναι πιο εχθρικό, αφού μιμούνται συμπεριφορές που βλέπουν στο σπίτι ?Παιδιά από βίαιες οικογένειες έχουν 30% με 40% περισσότερες πιθανότητες να παρουσιάσουν ψυχοπαθολογία παρά τα παιδιά που μεγαλώνουν σε οικογένειες που δεν υπάρχει βία ?Στην εφηβεία τους βιώνουν περισσότερο άγχος, ανησυχία, κατάθλιψη ή/ και εχθρικότητα. Πιθανόν να παρουσιάσουν αντικοινωνική συμπεριφορά, να κάνουν χρήση/ κατάχρηση αλκοόλ ή και άλλων ουσιών. Επίσης, τα κορίτσια κάνουν περισσότερες απόπειρες αυτοκτονίας ?Η έκθεση σε συνεχή βία είναι ο μεγαλύτερος παράγοντας κινδύνου για τη νεανική παραβατικότητα ?Όταν μεγαλώσουν έχουν περισσότερες πιθανότητες να κακοποιηθούν από το σύντροφο τους (περισσότερο τα κορίτσια) ή να ασκούν οι ίδιοι βία στους άλλους.
Ποιοι παρενοχλούν ή κακοποιούν τα παιδιά σεξουαλικά:
?Τα παιδιά παρενοχλούνται ή και κακοποιούνται από ενήλικες ή μεγαλύτερα παιδιά που συνήθως τους είναι γνωστοί.
?Σε 8 από τις 10 περιπτώσεις το θύμα γνωρίζει το θύτη.
?Συνήθως τα άτομα που έχουν αυτή την εγκληματική συμπεριφορά είναι άτομα με διαταραγμένη προσωπικότητα και σεξουαλικές αποκλίσεις. Πολλές φορές έχουν σχέση εξουσίας με το παιδί (συγγενείς, δάσκαλοι, προπονητές) και χρησιμοποιούν αυτήν την εξουσία για να εκμεταλλευτούν και να εξασφαλίσουν τη σιωπή του παιδιού.
Τρόποι προφύλαξης των παιδιών:
?Τα παιδιά πρέπει να ξέρουν ότι «το σώμα και το μυαλό τους, τους ανήκει, είναι δικό τους και πρέπει οι άλλοι να το σέβονται». ?Πολύ καλός τρόπος είναι η ενημέρωσή τους σχετικά με το σώμα και τις λειτουργίες του ?Ανοιχτή επικοινωνία παιδιού-γονιών και παιδιού-δασκάλων, που δομείται με εμπιστοσύνη και ειλικρινή διάλογο.
?Η ενημέρωση ασφαλώς δίνει δύναμη, αλλά δε χρειάζεται να τρομάζουμε υπερβολικά τα παιδιά και να τα κάνουμε να χάσουν την εμπιστοσύνη τους προς τον κόσμο των ενηλίκων.
?Μάθετε στα παιδιά να λένε «όχι» όταν κάποιος τους ζητήσει κάτι που δεν τους αρέσει ή που τους έχετε μάθει να αποφεύγουν.
?Τέλος, υπάρχουν βιβλία σχετικά με τη σεξουαλική αγωγή των παιδιών, ανάλογα με την ηλικία που διανύουν, τα οποία μπορεί να μας προσφέρουν υλικό για συζήτηση και ενημέρωση.
Τι μπορείτε να κάνετε:
?Πρέπει να δράσετε για να προστατεύσετε το παιδί από τη συνέχιση της κακοποίησης.
?Δεν πειράζει αν κάνετε λάθος, καλύτερα να κάνετε λάθος παρά να μετανιώσετε ότι δεν έχετε κάνει κάτι.
?Επικοινωνήστε με τις αρμόδιες υπηρεσίες του Κράτους (Γραφείο Ευημερίας και Αστυνομία) ή καλέστε στη Γραμμή Άμεσης Βοήθειας 1440 του Συνδέσμου Πρόληψης & Αντιμετώπισης της Βίας στην Οικογένεια
Τα σημάδια ενός παιδιού που παρενοχλείται ή κακοποιείται σεξουαλικά
Άμεσες ενδείξεις: ?Φόβος?Ζωγραφιές που παρουσιάζουν σεξουαλικές πράξεις?Ξαφνικές αλλαγές στη συμπεριφορά (ενούρηση, υπερβολικό κλάμα, απότομες αλλαγές στη διάθεσή τους)
?Ξαφνική επιθετικότητα?Σεξουαλική συμπεριφορά μη ανάλογη της ηλικίας του ?Ξαφνική άρνηση να συναντήσει κάποιο συγκεκριμένο άτομο χωρίς εμφανή λόγο.
Μακροπρόθεσμα αποτελέσματα
Τα παιδιά που έχουν κακοποιηθεί ή παρενοχληθεί σεξουαλικά σε μικρή ηλικία μπορεί να παρουσιάσουν σοβαρά προβλήματα, στην ψυχική τους υγεία και στη φυσιολογική εξέλιξη της σεξουαλικής τους ζωής ως ενήλικες. Όπως:
?Κατάθλιψη?Σεξουαλικό άγχος και φτωχή σεξουαλική ζωή?Διαμόρφωση κακών σχέσεων?Χαμηλή αυτοεικόνα για το σώμα και χαμηλή αυτοεκτίμηση?Προσπαθούν να αντιμετωπίσουν τα συναισθηματικά τους προβλήματα με αλκοόλ, ναρκωτικά, βουλιμία κ.λπ.
Θυμός: Ένα φυσιολογικό συναίσθημα
Σύμφωνα με την ψυχοθεραπεύτρια Σύλβι Μάντη, η αντιμετώπιση του θυμού των παιδιών είναι από τα δυσκολότερα κομμάτια της ανατροφής. Συχνά, γονείς και παιδιά λογομαχούν σε σημείο όπου ο γονιός κερδίζει με το επιχείρημα «Επειδή έτσι είπα!» Η ίδια σημείωσε πως: ?Κάποτε ο θυμός είναι μορφή άμυνας που χρησιμοποιείται από τα παιδιά με σκοπό να αποφύγουν τα συναισθήματα που τους δημιουργούν πόνο. ?Πολλές φορές ο θυμός συνδέεται με την αποτυχία, τη χαμηλή αυτο-εκτίμηση και το συναίσθημα της απομόνωσης. ?Κάποτε ο θυμός συνδέεται με την ανησυχία και το φόβο που έχουν να κάνουν με καταστάσεις για τις οποίες το παιδί δεν έχει κανένα έλεγχο. ?Κάποιες φορές ο θυμός είναι αποτέλεσμα της λύπης ή της κατάθλιψης. Στην παιδική ηλικία, λύπη και θυμός είναι κοντινά συναισθήματα.
Η κ. Μάντη κάλεσε τους γονείς να διδάξουν
στα παιδιά ότι ο θυμός είναι κάτι το φυσιολογικό και πως είναι εντάξει να νιώθουν θυμό. Εξήγησε δε, ότι ο θυμός του παιδιού πολλές φορές εκφράζει τη συμπεριφορά και τις πράξεις των ατόμων που βλέπει πιο συχνά γύρω του και πρόσθεσε: «Με τη συμπεριφορά μας γινόμαστε πρότυπα για το θυμό του παιδιού μας. Τα παιδιά είναι παρατηρητικά και κάποια απλά πράγματα όπως να σφίγγουμε τα δόντια μας, να περπατούμε θυμωμένα ή να αγριοκοιτάζουμε μεταφέρει το θυμό μας. Φυσικά, πιο εμφανείς εξάρσεις θυμού -όπως να χτυπάμε τις πόρτες, να φωνάζουμε, να χτυπούμε ή να πετούμε αντικείμενα επίσης γίνονται πρότυπα θυμού. Όπως τα παιδιά μαθαίνουν να περπατούν και να μιλούν, έτσι μαθαίνουν να μιμούνται το θυμό μας».
Ένας τρόπος αντιμετώπισης του θυμού
?Ξανακατευθύνετε την εστίασή σας. Διδάξετε το παιδί σας να μην εστιάζεται στο θυμό του και να βλέπει θετικά. Όταν το παιδί σας είναι αναστατωμένο, υπενθυμίστε του τα αστεία πράγματα που μπορείτε να κάνετε. ?Αναγνωρίστε το. Πολλές φορές οι άνθρωποι λανθασμένα υποθέτουν ότι αγνοώντας το θυμό θα περάσει. Είναι εντάξει να παραδεχτείς ότι είσαι θυμωμένος. ?Εξουδετερώστε τον. Ο καλύτερος τρόπος να εξουδετερώσετε το θυμό είναι να μιλήσετε γι’ αυτόν. Ενθαρρύνετε τα παιδιά σας να συζητήσουν μαζί σας γι’ αυτό που προκαλεί το θυμό τους. Συχνά αυτά τα αισθήματα προέρχονται από πραγματική ή αντιλαμβανόμενη αδικία. Βοηθήστε τα παιδιά να ξεχωρίσουν μεταξύ των αισθημάτων θυμού και των θυμωμένων ενεργειών. 

Από το: ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ

Δεν υπάρχουν σχόλια: