Συγγραφείς αυτού του ιστολογίου είναι ο καθένας από μας, που έχει να πει, να παρατηρήσει και να σχολιάσει κάτι για τα θέματα της ΠΑΙΔΕΙΑΣ.
Ενυπόγραφα θέματα για ανάρτηση γίνονται απλά με ηλεκτρικό μήνυμα στη διεύθυνση:kapistri@gmail.com και δημοσιεύονται χωρίς λογοκρισία. Τα σχόλια είναι ελεύθερα για τον καθένα, ακόμα και ανώνυμα!

Δευτέρα, 9 Μαΐου 2011

ΕΝΕΡΓΩΣ: Η αιμορραγία της αντιπολίτευσης

Του Κώστα Γουλιάμου* 
 Για την Κυβέρνηση έχει χυθεί, σε υπερβολικό βαθμό, μελάνι κριτικής. Μολοταύτα τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης του «Φ» (01/05/2011), που διεξήγαγε η RΑΙ Consultants, ήταν καταλυτικά όχι τόσο για την Κυβέρνηση όσο για την
αντιπολίτευση. Πιο συγκεκριμένα, μόλις το 28% δηλώνει ικανοποιημένο (σε αντίθεση με το 32% που κατέγραψε η Κυβέρνηση) από τον τρόπο που αντιμετωπίζει τα προβλήματα η αντιπολίτευση. Ειδικότερα όμως ένα πολύ υψηλό ποσοστό της τάξης του 71% δεν είναι ικανοποιημένο από την αντιπολίτευση. Τούτο σημαίνει πως εφτά στους 10 ψηφοφόρους απαξιώνουν την πολιτική της αντιπολίτευσης. Σε ό,τι μάλιστα αφορά στην αξιολόγηση του ΔΗΣΥ στην οικονομία πάλι οι πολίτες καταγράφουν την απαξίωσή τους, καθότι ένα ποσοστό 64% δηλώνει «λίγο ή/και καθόλου ικανοποιημένο» από την αντιπολίτευση της Πινδάρου. Ήτοι, έξι (και κάτι) στους 10 ψηφοφόρους δεν αξιολογούν θετικά τις νεοφιλελεύθερες προσεγγίσεις και πρακτικές του ΔΗΣΥ. Στο μεταξύ, τα εν λόγω δεδομένα δεν φαίνεται να έχουν συνετίσει την Πινδάρου. Υπάρχει πρόεδρος του κόμματος, υπάρχουν αξιωματούχοι, υπάρχουν και υποψήφιοι.
Αντιπολίτευση όμως υπάρχει; Το ερώτημα, σκληρό, απασχολεί τους πολίτες εδώ και πολύ καιρό. Ωστόσο δεν θα ήταν σημαντικό αν δεν γνωρίζαμε την απάντηση: όχι, αντιπολίτευση δυστυχώς δεν υπάρχει. Γι’ αυτό, άλλωστε, καταγράφεται υψηλό ποσοστό απαξίωσης από τους πολίτες στη δημοσκόπηση «Φ» και RΑΙ. Η αλήθεια να λέγεται: η απουσία ουσιαστικής και ρεαλιστικής αντιπολίτευσης δεν διευκολύνει την κυβέρνηση. Επιπλέον, η προσφυγή στη ρητο-σοφιστεία δεν διευκολύνει έναν πραγματικό δημόσιο διάλογο. Σε κάθε περίπτωση, εντυπωσιοθηρία, λαοκολακεία και, συνάμα, μηδενιστική κριτική δεν αποτελούν συστατικά σύγχρονης πολιτικής κουλτούρας και αισθητικής. Ούτε βέβαια προάγουν το δημοκρατικό πολιτισμό. Τουναντίον, ως φαινόμενα πολιτικού αναχρονισμού απαξιώνουν την πολιτική στο σύνολό της. Αυτό ακριβώς δείχνουν όλες ανεξαιρέτως οι μετρήσεις. Μολοταύτα, η αντιπολίτευση εμμένει στη σκυτάλη του παλαιοκομματισμού, δημιουργώντας συνθήκες πόλωσης. Προκειμένου να διατηρηθεί ή/και αυξηθεί η εκλογική της πελατεία, διχάζει τους πολίτες και μαζί τους διχάζεται ο τόπος. Ο πολιτικός λόγος της μείζονος αντιπολίτευσης αιμορραγεί και, επομένως, η καταγεγραμμένη μορφή της αναξιοπιστίας της (φερ’ ειπείν, στην οικονομία) μετασχηματίζεται σε μορφή απαξίωσης. Ένας τέτοιος λόγος, δεσμευμένος αποκλειστικά στους οικονομικούς μονόδρομους του νεοφιλελευθερισμού, κατασκευάζει (ανάλογα με το ακροατήριο) το φαντασιακό πρόταγμα του λαϊκισμού, ενώ την ίδια ώρα υπερασπίζεται τα μείζονα διακυβεύματα μιας οικονομικής ολιγαρχίας. Αυτή η προσέγγιση μοιραία οδηγεί όχι μόνο στην κλιμάκωση της απαξίωσης αλλά και στην αποκαθήλωση της εικονικής πραγματικότητας του διαφημιστικού μηνύματος περί ενότητας. Αλήθεια, πώς κανείς μπορεί να ενώσει δυνάμεις με διαμετρικά αντίθετα ταξικά συμφέροντα; Πώς μπορούν τόσο ετερόκλητα μεταξύ τους στοιχεία ή, έστω, εκ διαμέτρου αντίθετες συλλογικότητες να είναι σε θέση να ενώσουν τις δυνάμεις τους; Αλήθεια, τι ενώνει τον κόσμο της εργασίας (μισθωτοί, εργαζόμενοι και αγρότες των 900 ευρώ) με τις οικονομικές elite; Θα ισχυριζόμαστε ότι μόνο η δοσολογία των χρήσεων και ικανοποιήσεων του διαφημιστικού συνθήματος μπορεί να τους ενώσει που, βέβαια, ipso facto (συγ)καλύπτει το έλλειμμα παραγωγής πολιτικής. Εν πάση περιπτώσει, η ιστορική μνήμη ανακαλεί αβίαστα τους λαϊκισμούς καιτις ρητορικές του χάους που προηγήθηκαν και που εκφέρονται σε καθημερινή βάση κατά τον προεκλογικό. Πολλά θυσιάζονται στον εύκολο εντυπωσιασμό, στην επιδεικτική προσήλωση της ατάκας. Είναι λοιπόν επόμενο εφτά στους 10 ψηφοφόρους να απαξιώνουν την πολιτική της αντιπολίτευσης. Όμως, τούτο το δημοσκοπικό εύρημα παραπέμπει και σε μια άλλη διάσταση, ή άλλως πολυμερή συνθήκη, που φαίνεται να λανθάνει της προσοχής πολιτικών αναλυτών: επικοινωνιακές δεξιότητες δεν διαθέτουν πλέον μόνο οι πολιτικοί αλλά απόκτησαν τα τελευταία χρόνια και οι πολίτες. Με βάση τις επικοινωνιακές τους δεξιότητες ορίζουν, συν τοις άλλοις, και την πολιτική τους συμπεριφορά. Προεκτείνοντας θα υποστηρίζαμε πως το παρατηρούμενο υψηλό ποσοστό αποχής ενδεχομένως να συνδέεται όχι μόνο με το βαθμό απαξίωσης της πολιτικής αλλά και με μια γενικευμένη αίσθηση περί βαθμιαίας υποκατάστασης των κομμάτων ως μηχανισμών πολιτικής αντιπροσώπευσης. Σε κάθε περίπτωση, απαξίωση και υποκατάσταση - ως παράγωγα παθογενούς πολιτικού ανταγωνισμού αποτελούν επικίνδυνες εξελίξεις που κάθε άλλο παρά προάγουν την ποιότητα των δημοκρατικών θεσμών που έχει ανάγκη μια σύγχρονη πολιτεία.
*Ο Κώστας Γουλιάμος είναι Αντιπρύτανης του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου Κύπρου.

Δεν υπάρχουν σχόλια: