Συγγραφείς αυτού του ιστολογίου είναι ο καθένας από μας, που έχει να πει, να παρατηρήσει και να σχολιάσει κάτι για τα θέματα της ΠΑΙΔΕΙΑΣ.
Ενυπόγραφα θέματα για ανάρτηση γίνονται απλά με ηλεκτρικό μήνυμα στη διεύθυνση:kapistri@gmail.com και δημοσιεύονται χωρίς λογοκρισία. Τα σχόλια είναι ελεύθερα για τον καθένα, ακόμα και ανώνυμα!

Κυριακή, 15 Ιανουαρίου 2012

Ενδοευρωπαϊκές συγκρούσεις

Του Κώστα Γουλιάμου 
Στην Ευρώπη πλέον -όπως και στις ΗΠΑ- οι λαοί βιώνουν τις πιο καταστροφικές μορφές ενός άγριου καπιταλισμού. Αναμφίβολα, όλα σχεδόν τα κράτη έχουν εισέλθει σε μια σοβαρότατη, ίσως και μοιραία κρίση. Ταυτόχρονα, και οι «27» βρίσκονται στο έλεος μιας καλπάζουσας νεοφιλελεύθερης επιδημίας που ενισχύεται από τις πολιτικές αποφάσεις του γαλλογερμανικού «διευθυντηρίου». Ωστόσο, παρά τις εξαγγελίες της καγκελαρίου Μέρκελ από τον περασμένο Ιούνη για γραμμή σκληρής δημοσιονομικής λιτότητας στην Ευρωζώνη, φαίνεται πως ακόμα και η ολιγαρχία του χρήματος (οι ούτω καλούμενες αγορές, οι κερδοσκόποι κ.λπ.) δεν πείθεται για τη βιωσιμότητα του ευρώ. Έτσι αν στο παρελθόν η Ευρωπαϊκή Ένωση αποδείχθηκε μέγεθος με υψηλό πρόσημο στατικότητας, σήμερα παίρνει τη μορφή ενός ολοκληρωτικού καπιταλισμού με ανησυχητικές διαστάσεις αφού μεταξύ άλλων αποδομεί το ευρωπαϊκό κοινωνικό κεκτημένο, εξοστρακίζει τις κατακτήσεις του εργατικού κινήματος, αναθεωρώντας ακόμα και τα δημοκρατικά δικαιώματα των λαών με συστηματική καταστολή κάθε αγώνα ενάντια στις αντιλαϊκές πολιτικές. Υπό αυτές τις συνθήκες ένας σημαντικός αριθμός αναλυτών επισημαίνει ότι ο ελλοχεύων κίνδυνος μιας ενδοευρωπαϊκής σύγκρουσης δεν απέχει πολύ από το να λάβει σάρκα και οστά. Ήδη Ρωσία, ΗΠΑ και Κίνα φροντίζουν να δημοσιοποιούν ανοικτά τις ανησυχίες τους για ανεξέλεγκτη επιδείνωση της κρίσης επειδή ακριβώς οι αντιπαραθέσεις βρίσκονται πέραν του αποδεκτού πλαισίου αποκλίσεων και, συνεπώς, μια ενδοευρωπαϊκή σύγκρουση είναι δυνατόν να δρομολογήσει απρόβλεπτες διεθνείς παρενέργειες. Δεν γεννάται αμφιβολία ότι η διαιωνιζόμενη κρίση υπονομεύει την πολιτική εμβέλεια της Ε.Ε, καθιστώντας πλείστα θεσμικά όργανα της Ένωσης περίπου ακυβέρνητα. Την ίδια ώρα συγκροτείται ένα αντιγερμανικό μέτωπο λόγω της σκληρής, φονταμενταλιστικής πολιτικής του Βερολίνου. Επιπλέον, οι πολίτες δεν συμφωνούν με την τεράστια μεταβίβαση πλούτου από τα κράτη στους τραπεζίτες, και μάλιστα με τη μορφή επιβολής βίαιων μέτρων λιτότητας, φορτώνοντας τα χρέη στις πλάτες των λαών, των μισθωτών και των εργαζομένων.
Την ίδια ώρα πολλές κυβερνήσεις στην Ευρώπη ενσταλάζουν στη δημόσια ζωή το δηλητήριο της διάσπασης του ταξικού αγώνα στρέφοντας τη μια τάξη ενάντια στην άλλη ενώ, παράλληλα, εκκολάπτουν μορφές εθνικισμού και ρατσισμού, συσκοτίζοντας έτσι τις ευθύνες του νεοφιλελευθερισμού για τη σοβαρή όσο και μεταδοτική του κρίση.
Ο Ετιέν Μπαλιμπάρ, από τους γνωστότερους φιλοσόφους του καιρού μας και ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Ρaris Χ-Νanterre, επισημαίνει τρία εμπόδια που, συνδυάζοντας τα αποτελέσματά τους, μπορεί να οδηγήσουν σε μια επιδείνωση της κρίσης και ως εκ τούτου στο “τέλος” της Ευρώπης ως συλλογικό πλάνο. Αρχικά καμία θεσμική ρύθμιση δεν μπορεί εξ ορισμού να διασφαλίσει, κατά τον διακεκριμένο Γάλλο διανοητή, τις αγορές-φράση κλειδί για τον περιορισμό της κερδοσκοπίας εφόσον αυτή τροφοδοτείται από τον κίνδυνο της χρεοκοπίας και τη δυνατότητα βραχυπρόθεσμων κερδών. Όσο η “οικονομία του χρέους”, η οποία διέπει σήμερα τις κοινωνίες μας από πάνω έως κάτω, δεν είναι αμφισβητήσιμη, καμία “λύση” δεν θα είναι βιώσιμη, ισχυρίζεται ο Μπαλιμπάρ. Και συνεχίζει: το δεύτερο εμπόδιο είναι η εντατικοποίηση των ενδοευρωπαϊκών συγκρούσεων.
Όχι μόνο έχουμε μια “Ευρώπη δύο ταχυτήτων”, αλλά θα μετατραπεί σε Ευρώπη των τριών ή τεσσάρων ταχυτήτων και θα απειλείται από κατάρρευση ανά πάσα στιγμή. Από τις χώρες που δεν ανήκουν στη ζώνη του ευρώ, κάποιες (οι υπεργολάβοι της γερμανικής βιομηχανίας στην Ανατολή) θα επιδιώξουν, πιστεύει ο Γάλλος διανοούμενος, μεγαλύτερη ολοκλήρωση, ενώ οι άλλες (κυρίως το Ηνωμένο Βασίλειο), παρά την εξάρτησή τους από την ενιαία αγορά, θα διακόψουν ή θα αναστείλουν τη συμμετοχή τους. Τρίτο εμπόδιο κατά τον Μπαλιμπάρ, αλλά όχι ασήμαντο, αποτελεί το γάλλο-γερμανικό “διευθυντήριο”, που κλονισμένο καθώς είναι από τη διαφωνία για το ρόλο της Κεντρικής Τράπεζας, έχει πολύ μικρή πιθανότητα να αναδυθεί ισχυρό μέσα από αυτές τις δοκιμασίες. Σε κάθε περίπτωση, για τον Ετιέν Μπαλιμπάρ το κυρίαρχο ερώτημα είναι να ξέρει κανείς πώς θα κινηθεί η διαφαινόμενη “επανάσταση των πολιτών” ενάντια στη “δικτατορία των αγορών”, της οποίας οι Κυβερνήσεις είναι τα μέσα. Γι’ αυτό και ο διάσημος Γάλλος καθηγητής διερωτάται αν η εν λόγω επανάσταση θα στραφεί “κατά της εργαλειοποίησης του χρέους” που διασχίζει τα σύνορα ή θα ορίσει μια “ευρωπαϊκή ολοκλήρωση” σαν μια θεραπεία χειρότερη από την ασθένεια.

Δεν υπάρχουν σχόλια: