Συγγραφείς αυτού του ιστολογίου είναι ο καθένας από μας, που έχει να πει, να παρατηρήσει και να σχολιάσει κάτι για τα θέματα της ΠΑΙΔΕΙΑΣ.
Ενυπόγραφα θέματα για ανάρτηση γίνονται απλά με ηλεκτρικό μήνυμα στη διεύθυνση:kapistri@gmail.com και δημοσιεύονται χωρίς λογοκρισία. Τα σχόλια είναι ελεύθερα για τον καθένα, ακόμα και ανώνυμα!

Κυριακή, 21 Οκτωβρίου 2012

Τριγμοί στην Ασία

Του Στέφανου Κωνσταντινίδη*
Εντονη αντιπαράθεση σημειώθηκε τις τελευταίες μέρες ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις της Ασίας, την Κίνα και την Ιαπωνία. Η ένταση αυτή προέκυψε όταν η ιαπωνική κυβέρνηση, στις 11 Σεπτεμβρίου 2012, αγόρασε από έναν ιδιώτη τα τρία νησιά Σενκάκου, τα οποία διεκδικεί το Πεκίνο. Στην ουσία πρόκειται για ιαπωνική προσάρτηση. Να σημειωθεί ότι η κινεζική ονομασία των νησιών αυτών είναι Ντιαόγιου. Κινεζικά πλοία περιπολούν στην περιοχή, ενώ σε διάφορες κινεζικές πόλεις έγιναν δυναμικές διαδηλώσεις εναντίον της Ιαπωνίας. Η διαφορά για τις βραχονησίδες αυτές δεν είναι νέα αφού πηγαίνει πίσω αρκετές δεκαετίες και μάλιστα στα 1895, όταν η Ιαπωνία κατέλαβε στρατιωτικά τη νησιωτική επαρχία της Κίνας, την Ταϊβάν. Έτσι η σινο-ϊαπωνική διαφορά έχει βαθύτερες ρίζες. Η Ιαπωνία, εξάλλου, κατέλαβε μεταξύ 1930 και 1940 κινεζικά εδάφη και συγκεκριμένα την Μαντζουρία, και επέβαλε στους Κινέζους μια εθνική ταπείνωση, σφαγιάζοντας μάλιστα χιλιάδες, αν όχι εκατομμύρια, Κινέζους. Αν και οι δύο χώρες αποκατέστησαν διπλωματικές σχέσεις από το 1972, οι Κινέζοι δεν έχουν συγχωρήσει ποτέ στους Ιάπωνες όσα υπέστηκαν στην περίοδο της κατοχής των κινεζικών εδαφών. Προπάντων που η Ιαπωνία, σε αντίθεση με τη Γερμανία, δεν αναγνώρισε ουσιαστικά ποτέ τις ευθύνες της.
Είναι φυσικό, επίσης, οι δύο χώρες να επιδιώκουν έναν ηγεμονικό ρόλο στην περιοχή και ευρύτερα στην Ασία. Για πρώτη φορά ύστερα από δεκαετίες, η Κίνα είναι σε θέση, ως αναδυόμενη υπερδύναμη, να αντιμετωπίσει την Ιαπωνία από θέσεως ισχύος. Καθώς, όμως, απειλούνται οι γεωπολιτικές και γεωστρατηγικές ισορροπίες στην περιοχή της Άπω Ανατολής, η Ουάσιγκτον παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και φαίνεται να παρέχει αμέριστη την υποστήριξή της στο Τόκιο. Είχε προηγηθεί απόφαση της κυβέρνησης Ομπάμα να μεταφέρει τον κύριο όγκο της αμερικανικής ναυτικής δύναμης στον Ειρηνικό Ωκεανό.
Από την άλλη, η Μόσχα που έχει επίσης διαφορές με την Ιαπωνία για ένα άλλο σύμπλεγμα νησιών, τις Κουρίλες Νήσους, φαίνεται να βρίσκεται πιο κοντά στην Κίνα. Η διαμάχη επηρεάζει φυσικά και άλλες χώρες της περιοχής, οι οποίες όμως δεν επιθυμούν να πάρουν ανοιχτά θέση υπέρ της μιας ή της άλλης χώρας αφού διατηρούν στενές οικονομικές σχέσεις και με τις δύο.
Έτσι, εκτός από τις γεωπολιτικές και γεωστρατηγικές ισορροπίες που απειλούνται στην περιοχή, υπάρχουν και έντονα οικονομικά συμφέροντα, που επίσης επηρεάζουν τις σχέσεις των χωρών της περιοχής. Οι εμπορικές σχέσεις, άλλωστε, ανάμεσα στην Ιαπωνία και την Κίνα έχουν γνωρίσει μεγάλη ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια. Αν και στην Κίνα πολλοί διαδηλωτές ζήτησαν το μποϊκοτάζ των ιαπωνικών προϊόντων, φαίνεται πως καμιά από τις δύο χώρες δεν έχει συμφέρον να εισέλθει σε έναν εμπορικό πόλεμο. Δεν υπάρχει, όμως, αμφιβολία πως οι σινο-ιαπωνικές σχέσεις περνούν μια δύσκολη εποχή.
Θα μπορούσε βέβαια στα καθ’ ημάς να διερωτηθεί κανείς γιατί η Ελλάδα που δέχεται απειλές για τα δικά της νησιά στο Αιγαίο από την Τουρκία δεν θα πρέπει να αμυνθεί, όταν δύο μεγάλες δυνάμεις συγκρούονται σε μιαν άλλη γωνιά του κόσμου για κάποιες βραχονησίδες. Προπάντων, που για την Ελλάδα δεν πρόκειται για απλές βραχονησίδες, αλλά για την εθνική κυριαρχία της στον ζωτικό χώρο του Αιγαίου. Αυτό φυσικά για όσους υποβαθμίζουν τη σημασία που έχει για την Ελλάδα ο έλεγχος των νησιών της όπως και τις Αποκλειστικής Οικονομικής της Ζώνης.

*Ο Στέφανος Κωνσταντινίδης είναι καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Κεμπέκ του Καναδά και επιστημονικός συνεργάτης του Πανεπιστημίου Κρήτης.
stephanos.constantinides@gmail.com

Δεν υπάρχουν σχόλια: